Een te goed bewaard geheim
Bij het woord ‘campus’ zien we een specifieke sfeer voor ons, vol wetenschap, bedrijvigheid, jonge mensen, co-creatie. Je krijgt er het gevoel van ‘daar wil je bij horen!’ De Brightlands Maastricht Health Campus voldoet zowat aan elk criterium; en toch voelt het er niet als een campus. De typische dynamiek van een campus speelt zich hier teveel af achter gesloten deuren, in laboratoria en clean rooms en je voelt die dus niet in de publieke ruimte. Zo intensief, internationaal en succesvol als hier wordt samengewerkt, zo onzichtbaar is het voor wie er doorheen loopt of fietst.
Dat gebrek aan beleving helpt deze campus niet in zijn verdere groei. Met die uitdaging klopten gemeente, universiteit, Maastricht UMC+, provincie aan bij gebiedsstrateeg Peter Savelberg en mijzelf. Ze vroegen: ontwikkel met ons een verhaal waarop we verder kunnen bouwen, stevig genoeg om een stedenbouwkundig masterplan te dragen.
Drie rondes, twee ‘lenzen’
Met dertien mensen (van bewonersvereniging tot Medtronic, van faculteitsdirecteur tot projectontwikkelaar en van LIOF tot MECC) werkten we aan het narratief. Eerst deden we een brede verkenning: deskresearch, excursie naar Corda Campus Hasselt, gesprekken met specialisten. Vervolgens toetsten we onze prille visie bij opinieleiders en bestuurders. Tenslotte convergeerden we alle input en feedback tot een inspirerend en tegelijk realistische schets voor de toekomstige identiteit van het gebied. Peter nam de ruimtelijke en programmatische kant voor zijn rekening, ik de identiteit en positionering. Samen keken we door twee lenzen naar hetzelfde vraagstuk: een campus die niet weet wie hij wil zijn, kan geen masterplan dragen. Zo werd dit geen abstract consultancyrapport van buitenaf, maar een verhaal van de gebiedspartners zelf.
Eerst gezond, dan pas zorg
In 2040 is de Brightlands Maastricht Health Campus geen ziekenhuis met kantoren eromheen; het is een gezonde stad. Bewegen, ontdekken, gezond eten, groen dat uitnodigt tot ontspanning: duurzaam gebouwd op de kennis die hier al decennia wordt gecultiveerd. Wie hier woont of werkt, hoeft bijna nooit naar een dokter, dankzij de hoogwaardige kennis van preventie, vroegdiagnostiek en precisiegeneeskunde. Het narratief draait om deze omkering: eerst gezondheid, dan pas zorg. Passende zorg, zei de werkgroep, gaat over gezondheid, niet over ziekte. Dat is geen nieuw idee. Het is het fundament waarop artsen, biomedici, technologen en preventie-experts hier al jaren met economen, data-experts en sociologen samenwerken. Het narratief maakt dat fundament eindelijk zichtbaar, en geeft het meteen een motto dat iedereen kan onthouden.
Studenten houden de motor draaiend
In 2040 studeren hier ruim tienduizend jongeren gezondheid, engineering en psychologie en houden zo de onderzoeksmachine van Universiteit Maastricht op volle toeren. Niet in collegebanken, maar in projectgroepen: helemaal passend bij UM’s problem based learning en het werken in projectgroepen, al dan niet aan opdrachten uit het bedrijfsleven. Onderwijs als motor, niet als solitair gebouw, en de campus als permanente stagemarkt.
Van broedplaats naar bedrijvenpark
Een campus leeft pas als er ondernemerschap in zit. De Brightlands Maastricht Health Campus is de broedplaats voor talent, start-ups, scale-ups en corporates van elke omvang. Het bedrijvenpark ten zuiden van de Oeslingerbaan transformeert gestaag naar een bonte verzameling scale-ups uit de Brightlands-incubators. Pioniers als ReGEN Biomedical en Mosa Meat, die hier ooit uit hun jasje groeiden, zijn het levende bewijs dat het werkt. Waarom zou de volgende niet hier beginnen?
24/7 kennis uitwisselen
De motor achter de open innovatie is een campusorganisatie die events initieert en faciliteert, mensen en ideeën verbindt, ondernemerschap stimuleert, communiceert en acquireert. Deze club zet de Brightlands Maastricht Health Campus in Europa op de kaart. Het MECC blijft daarin zijn unieke rol spelen: internationale conferenties op een plek waar kennis en ideeën vierentwintig uur per dag circuleren tussen onderzoekers, studenten, artsen en bedrijven.
Een plek om te verblijven
Stap voor stap ontstaat hier een levendige mix van medewerkers, bezoekers, vaste en tijdelijke bewoners, jong en oud, zorgprofessionals, studenten, onderzoekers, zorgtoeristen, expats, sporters, innovators, congresgangers, ondernemers, ja zelfs dagjesmensen. Open innovatie vraagt om informele ontmoeting, en die ontstaat niet vanzelf. Daar is een aangename, uitnodigende omgeving voor nodig, geen campus waar iedereen om vijf uur naar huis gaat.
Samen meerwaarde, samen kennisregio
Als gezondheid, onderwijs, ondernemerschap, innovatie, verblijfsklimaat) samenkomen dan ontstaat er geen optelsom, maar meerwaarde. Een ecosysteem dat altijd al aanwezig was, maar nooit als geheel zichtbaar. Een gebied dat de komende tien tot vijftien jaar tot bloei kan komen, gebouwd op samenwerking met provincie, de andere Brightlands-campussen en de gemeenten in Zuid-Limburg. Niet als geïsoleerd project, maar als kennisregio.
Handen aan de ploeg
Het narratief eindigt niet met een ronkende ambitie, maar met een concrete opdracht: richt een ontwikkelorganisatie op die ervoor zorgt dat deze schets realiteit wordt, als waardevermeerdering voor de campus en de partners in het gebied. Want de werkgroep realiseerde zich tijdens dit proces hoe intensief, internationaal en succesvol hier al wordt samengewerkt en dat het hoog tijd is om dat ook van buitenaf te laten zien.
De Brightlands Maastricht Health Campus hoeft niet te veranderen om een campus te worden, maar moet eerst en vooral zichtbaar maken wat ze al is.
Lees ook:
